Ratten

HomeOngedierteRatten

Ratten zijn zoogdieren en behoren tot de orde van de knaagdieren. In Nederland komen vooral de Bruine Rat (Rattus norvegicus) en in mindere, maar steeds grotere mate, de Zwarte Rat (Rattus rattus). Ratten leven in kleine, sociale groepen. Deze bestaan uit een dominant mannetje, enkele ondergeschikte mannetjes en voor de rest uit vrouwtjes.

De Bruine rat

Hoe ziet een Bruine rat eruit?

Het lichaam van de bruine rat is 20 tot 30 centimeter lang, de staart niet meegerekend. De staart is altijd korter dan het lichaam, ongeveer 15 tot 25 centimeter. De bruine rat is grijsbruin van kleur, de vacht op de buik heeft een lichtere kleur.

Tips

  • Ruim rommel in en rondom je huis op. Opgestapelde spullen vormen de ideale leefomgeving voor ratten.
  • Neem een kat.
  • Houd afvalbakken goed gesloten en leeg ze dagelijks.

Voortplanting van de Bruine rat

Bruine ratten planten zich het hele jaar voort. Bruine ratten zijn 3 weken zwanger en werpen 7 tot 12 jongen per keer. Na 5 tot 6 weken zijn de vrouwtjes geslachtsrijp. Met voldoende voedsel krijgen bruine ratten iedere 4 tot 6 weken het gehele jaar door jongen. Een paartje bruine ratten kan in een jaar voor tweeduizend nakomelingen zorgen. De vrouwelijke bruine rat is vaak weer zwanger terwijl ze de jongen uit het vorige nest nog aan het voeden is. Bruine ratten worden in het wild tot 3 jaar oud.

Leefomgeving van de Bruine rat

De bruine rat komt bijna overal voor, alleen niet op de polen en een paar onbewoonde eilanden. Bruine ratten houden van een vochtige, niet te warme leefomgeving. Ze leven graag, maar niet uitsluitend, in de buurt van mensen. Je vindt ze langs slootkanten, in kelders, riolen, kruipruimtes, hooizolders, schuren, stallen en opslagplaatsen. Hun nest bouwen ze in de buurt van hun voedselbronnen. Bruine ratten zijn goede zwemmers en vooral ’s nachts actief. In de winter trekken ze naar de warmte van onze huizen.

Wat eet de Bruine rat?

De jongen worden naakt en blind geboren en drinken bij hun moeder. 12 tot 14 dagen oud openen de jonge ratten hun ogen en zijn ze volledig behaard. Wanneer de jonge ratten 21 dagen oud zijn, schakelen ze over naar vast voedsel. Bruine ratten zijn alleseters en eten dus allerlei soorten voedsel. Van granen, noten en zaden tot slakken, kikkers en kleine zoogdieren. Zogende vrouwtjes leggen soms voedselvoorraden aan.

De Zwarte rat

Hoe ziet een Zwarte rat eruit?

De zwarte rat is iets kleiner dan de bruine rat, ongeveer 15 tot 25 centimeter lang, zonder de staart. De staart is even lang of langer dan het lichaam. De zwarte rat is meestal zwart, met op de buik een lichtere kleur, maar de zwarte rat komt in allerlei kleuren voor. De zwarte rat heeft grotere oren dan de bruine rat.

Voortplanting van de Zwarte rat

In een geschikte leefomgeving plant de zwarte rat zich het hele jaar voort, maar in Europa is dit maart tot november. De draagtijd van zwarte ratten is 3 tot 4 weken. Ook de jongen van de zwarte rat worden blind, doof en naakt geboren en worden gezoogd door hun moeder tot ze 21 dagen oud zijn. Na 12 tot 16 weken zijn de jongen geslachtsrijp. Eén vrouwtje kan in een jaar tot 56 jongen krijgen, vaak 3 tot 6 nesten van gemiddeld 7 jongen. Zwarte ratten worden in het wild tot 4 jaar oud.

Leefomgeving van de Zwarte rat

Zwarte ratten zijn goede klimmers en leven graag in hogere gebouwen. Ze maken geen ondergrondse gangen. Zwarte ratten leven graag in schepen, havens en pakhuizen. De Zwarte rat wordt ook wel scheepsrat genoemd. Ook zwarte ratten zijn met name ’s nachts actief.

Wat eet de Zwarte rat?

Zwarte ratten zijn ook alleseters, maar hebben wel een voorkeur voor plantaardig voedsel, zoals granen, noten en vruchten. Beide rattensoorten zijn knaagdieren, met grote snijtanden die continu doorgroeien. Ze moeten blijven knagen om hun tanden kort en scherp te houden. Ratten knagen dus voortdurend aan alles wat los en vast zit, maar ze hebben niet altijd de intentie om het op te eten.

Meest voorkomende soorten ratten in Nederland

De bruine rat komt in Nederland veel voor. De zwarte rat komt ook in Nederland voor, maar in mindere mate. Waar bruine ratten leven, leven geen zwarte ratten. Dit komt doordat de bruine rat de zwarte rat doodt wanneer deze elkaars pad kruisen. De mens heeft in de tijd van de pest met opzet de ratten samengebracht. De bruine rat doodde de zwarte rat die de met pest besmette vlooien droeg. Andere soorten ratten die in Nederland voorkomen, zijn de muskusrat en de woelrat (waterrat).

Ziektes door ratten overgedragen

De zwarte rat is is de veroorzaker geweest van de pest. Vlooien op het lijf van de zwarte rat brachten de pestbacterie over van rat naar naar mens. Ook zijn zwarte ratten drager van het Hantavirus, een virus dat ernstige schade aan de nieren veroorzaakt. Bruine ratten zijn drager van de bacterie die de Ziekte van Weil veroorzaakt. Zwemmen in water waar ook bruine ratten zwemmen, is dan ook geen goed idee.

Wist je dat...

Alléén échte
ongediertebestrijders uit jouw buurt!